Την ανάγκη η Ευρώπη να ενισχύσει την παραγωγική, ενεργειακή και τεχνολογική της ισχύ απέναντι στις σύγχρονες γεωπολιτικές και οικονομικές προκλήσεις υπογράμμισε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, σε συνέντευξή του στο France 24. Με φόντο την ενεργειακή κρίση, τις διεθνείς εντάσεις και τις ραγδαίες εξελίξεις στην τεχνητή νοημοσύνη, ο κ. Πιερρακάκης τόνισε πως «χωρίς παραγωγή δεν υπάρχει ευρωπαϊκή ισχύς», επισημαίνοντας την ανάγκη για περισσότερες επενδύσεις στα ηλεκτρικά δίκτυα, την καινοτομία και τη δημιουργία μιας πραγματικά ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας, ενώ έθεσε ως στόχο τη δημιουργία της «Silicon Valley της Ευρώπης».
Αναλυτικά η συνέντευξη του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και Προέδρου του Eurogroup Κυριάκου Πιερρακάκη στο France 24 και τους δημοσιογράφους Yuka Royer και FrancoisPicard
Ερώτηση: Κύριε Πιερρακάκη, σας ευχαριστούμε και πάλι. Είστε ο πρόεδρος του Eurogroup, το οποίο περιλαμβάνει τα 21 μέλη της Ευρωζώνης, της ζώνης του ενιαίου νομίσματος, του ευρώ. Το ουσιαστικό κλείσιμο (των Στενών του Ορμούζ), όπως μόλις ακούσαμε από τον Γάλλο υπουργό, και οι εντάσεις γύρω από τον Κόλπο προκαλούν ήδη τεράστιο αντίκτυπο στην παγκόσμια οικονομία. Οι υψηλές τιμές της ενέργειας ωθήσαν πλέον προς τα πάνω τον γενικό πληθωρισμό στην Ευρωζώνη τον Απρίλιο, κυρίως λόγω του αυξημένου ενεργειακού κόστους. Τι πρόκειται, λοιπόν, να θέσουν στη συνέχεια στην ατζέντα οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Καταρχάς, επιτρέψτε μου να πω ότι είμαι πολύ χαρούμενος που βρίσκομαι μαζί σας και ότι είχαμε μια πολύ ενδιαφέρουσα συνεδρίαση της G7. Η γαλλική προεδρία της G7 κάνει εξαιρετική δουλειά. Το μόνο που θα ήθελα να πω είναι ότι υπάρχουν γεωπολιτικές διαχωριστικές γραμμές τις οποίες πρέπει να συζητήσουμε και για τις οποίες χρειάζεται να αναπτύξουμε ένα κοινό λεξιλόγιο μεταξύ μας.
Και, φυσικά, σε ευρωπαϊκό επίπεδο πρέπει να κάνουμε ακριβώς αυτό που υπονοεί η ερώτησή σας. Πρέπει να εφαρμόσουμε μια σειρά πολιτικών που να είναι συντονισμένες, ενορχηστρωμένες και αποτελεσματικές. Σε πολύ μεγάλο βαθμό, αυτό ακριβώς συζητούσαμε με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Είδαμε τι ίσχυε το 2022, όταν η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία. Ορισμένες από τις πολιτικές λειτούργησαν, κάποιες άλλες όχι. Έτσι, τώρα διαθέτουμε μια έτοιμη εργαλειοθήκη. Την έχουμε ήδη ενεργοποιήσει; Σε πολύ μεγάλο βαθμό, ναι.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ορίσει ότι τα μέτρα που λειτουργούν πρέπει να είναι προσωρινά, στοχευμένα και προσαρμοσμένα στις εκάστοτε ανάγκες. Σε πολλές χώρες της Ευρωζώνης εφαρμόζουμε ακριβώς αυτά τα μέτρα.
Επομένως, όλα εξαρτώνται από το πώς θα εξελιχθεί αυτή η κρίση. Συμφωνώ με τον καλό μου φίλο, Ρολάν Λεσκύρ. Τα Στενά πρέπει να ανοίξουν. Δεν πρέπει να μετατραπούν σε δρόμο διοδίων. Όμως, η διάρκεια της κρίσης, η έντασή της και το καθεστώς των Στενών του Ορμούζ μετά το τέλος της κρίσης θα καθορίσουν ακριβώς την τελική έκβαση.
Περιττό να πω ότι παρακολουθούμε στενά την κατάσταση, αλλά γνωρίζουμε ότι πρέπει να ενεργούμε καθημερινά με συντονισμένο τρόπο και να έχουμε πλήρη εικόνα των εξελίξεων.
Ερώτηση: Τώρα απαιτούνται συντονισμένες προσπάθειες. Συμφωνούμε σε αυτό. Υπάρχουν όμως διαφωνίες. Ο υπουργός Οικονομικών των Ηνωμένων Πολιτειών, Σκοτ Μπέσεντ, κάλεσε την Ευρωπαϊκή Ένωση να συμμετάσχει στην προσπάθεια των ΗΠΑ να διαλύσουν τα χρηματοοικονομικά δίκτυα που στηρίζουν το ιρανικό καθεστώς, επισημαίνοντας επικριτικά ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκονται ορισμένες φορές μόνες τους σε αυτή την προσπάθεια. Τι έχετε να πείτε επ’ αυτού;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Πρώτον, είμαστε μέρος της λύσης και όχι μέρος του προβλήματος σε ό, τι αφορά στα Στενά του Ορμούζ. Αυτό που μόλις περιγράψατε εντάσσεται στο πλαίσιο μιας ευρύτερης πρωτοβουλίας που πραγματοποιείται εδώ στο Παρίσι, στο Μπερσί, την οποία ανέλαβε η γαλλική προεδρίατης G7: πώς να σταματήσει η χρηματοδότηση της τρομοκρατίας.
Όλοι μας, λοιπόν, αποτελούμε μέρος της λύσης και είμαστε αποφασισμένοι να συμβάλουμε. Αυτό όμως που κατανοούμε, και το οποίο όλοι αντιλαμβανόμαστε, είναι ότι ορισμένα ζητήματα υπερβαίνουν τις δυνατότητες μιας μόνο χώρας, ακόμη και της μεγαλύτερης και ισχυρότερης χώρας στον κόσμο.
Υπάρχουν ζητήματα που απαιτούν πολυμερή συνεργασία. Και χαίρομαι που μπορώ να πω ότι, στο πλαίσιο της συνάντησης -δεν μπορώ, όπως καταλαβαίνετε, να αναφερθώ ρητά σε όσα συζητήθηκαν- το πνεύμα των συζητήσεων ήταν εποικοδομητικό και θετικό.
Υπάρχει η κατανόηση ότι στα περισσότερα από τα ζητήματα που προσπαθούμε σήμερα να αντιμετωπίσουμε, είτε πρόκειται για την ενεργειακή κρίση που έχουμε μπροστά μας και τις γεωπολιτικές της προεκτάσεις, είτε πρόκειται για την τεχνητή νοημοσύνη και για το πώς θα τη ρυθμίσουμε, με αφορμή τις πρόσφατες εξελίξεις γύρω από το Mythos της Anthropic, χρειαζόμαστε ένα περισσότερο πολυμερές πλαίσιο συνεργασίας.
Και αυτό συμβαίνει σε μια περίοδο όπου, για να είμαι ειλικρινής, η ίδια η έννοια της πολυμερούς συνεργασίας αμφισβητείται. Ωστόσο, υπάρχει η κοινή αντίληψη ότι ορισμένα ζητήματα καθιστούν αναγκαίο μεγαλύτερο και βαθύτερο συντονισμό μεταξύ μας.
Ερώτηση: Η πολυμερής συνεργασία είναι μια λέξη-κλειδί, γιατί το 2008, απέναντι στη χρηματοπιστωτική κρίση, όλοι έπρεπε να κινούνται στην ίδια γραμμή. Οι καιροί είναι διαφορετικοί το 2026. Την Παρασκευή, ο Ντόναλντ Τραμπ πρόκειται να ορκίσει προσωπικά τον νέο πρόεδρο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των Ηνωμένων Πολιτειών (FederalReserve). Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα επικρίνει τα υψηλά επιτόκια, την ώρα όμως που ο πληθωρισμός παραμένει. Βλέπετε να διαμορφώνεται στο εξής μια απόκλιση μεταξύ της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και εκείνης της Federal Reserve;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Καταρχάς, επειδή με ρωτήσατε για τα επιτόκια, για εμάς τα επιτόκια και η πολιτική επιτοκίων συνδέονται άρρηκτα με την ανεξαρτησία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, την οποία οφείλουμε να διαφυλάξουμε και να προστατεύσουμε.
Ερώτηση: Και τι θα συμβεί αν η Federal Reserve δεν είναι πλέον ανεξάρτητη;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Η Federal Reserve διαθέτει μια θεσμικά κατοχυρωμένη ανεξαρτησία, όπως αυτή προβλέπεται από την αρχιτεκτονική των θεσμών της ομοσπονδιακής κυβέρνησης των Ηνωμένων Πολιτειών. Ωστόσο, αυτό που μπορώ να σας πω είναι ποια είναι η δική μας πολιτική.
Η διατλαντική σχέση, η οποία συνδέεται με το ζήτημα που θέσατε, αλλά και με πολλά άλλα ζητήματα -ανέφερα προηγουμένως την τεχνητή νοημοσύνη- είναι, κατά την άποψή μου, μια σχέση υπαρξιακής σημασίας. Και είναι μια σχέση που πρέπει να υπερβαίνει κατά πολύ τη συγκυρία, τη ρητορική της στιγμής ή το εκάστοτε θέμα της επικαιρότητας.
Ερώτηση: Τι θα συμβεί αν τα επιτόκια αυξηθούν στην Ευρώπη και μειωθούν στις Ηνωμένες Πολιτείες;
Κυριάκος Πιερρακάκης: Εφόσον, ή αν συμβεί κάτι τέτοιο, θα ακολουθήσουν περαιτέρω οικονομικές συζητήσεις. Δεν πρόκειται να σχολιάσω ένα τέτοιο ενδεχόμενο εκ των προτέρων. Είναι κάτι που θα αξιολογήσουμε με βάση τα πραγματικά δεδομένα.
Αυτό που μπορώ να πω συνολικά για τη σχέση μας είναι ότι, στο πλαίσιο της G7, είχαμε μόλις συναντήσεις με τους ομολόγους μας από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ιαπωνία.
